Menu

Start
Aktualności
Projekty
Sprzęt
Multimedia
Opowiadania
Zapiski
Linki
Kontakt

Ostatnio na APOD

Wybrane zdjęcia


SH2-104


VSX J095100.4+342210

Zaćmienie Epsilon Aurigae - projekt AAVSO na MRA 2009
Autor: Jurek P.   
Publikacja: 23.02.2009.
W ramach obchodów IYA2009, AAVSO zamierza przygotowywać projekty dotyczące gwiazd zmiennych, których obserwacje możliwe są nawet gołym okiem z terenów miejskich/podmiejskich.

Pierwszym z ogłoszonych celów jest niezwykle ciekawa zmienna epsilon Aurigae, której zakrycia mają miejsce co 27,1 lat i trwają blisko 2 lata.

Mapa gwiazdozbioru Woźnicy
Mapa gwiazdozbioru Woźnicy


Eps Aurige, znana też jako Al Anz lub Almaaz lub jako jedno z Koźląt znaleźć można w gwiazdozbiorze Woźnicy w pobliżu Capelli (alfa Aurigae) i obserwować od późnego lata do wiosny. Właśnie latem 2009 roku rozpocznie się kolejne zakrycie eps Aur i potrwa ok. 710 dni.
Gwiazda, która normalnie ma jasność ok. 3 mag pociemnieje prawie o połowę (do ok. 3,8 mag) i będzie dostępna praktycznie każdemu obserwatorowi, niezależnie od doświadczenia lub posiadanego sprzętu - epsilon Aurigae jest na tyle jasna, że swobodnie można dokonywać obserwacji okiem nieuzbrojonym.

Projekt jest bardzo ważny, ponieważ od blisko 200 lat (zmienność opisano pierwszy raz w 1821 roku; okres potwierdzono w 1903 r.) nie wiadomo, co tak naprawdę przez prawie dwa lata przesłania nadolbrzyma. Aktualna hipoteza mówi o olbrzymim dysku pyłu w centrum którego znajduje się jedna masywna lub układ dwu gwiazd; pyłowy dysk jest ustawiony niemal idealnie "krawędzią" do Ziemi. Na chwilę obecną najlepiej tłumaczy ona tak długi czas zakrycia, jego głębokość i nagłe pojaśnienie w samym środku zaćmienia.

 
Schemat systemu eps Aur
Schemat systemu eps Aur


 
Schemat zaćmienia eps Aur
Schemat zaćmienia eps Aur



Obserwacje amatorskie - w tym również CCD,prowadzone na bardzo szeroką skalę, pozwolą stworzyć dużą bazę danych które, być może, przyczynią się do wyjaśnienia sekretu epsilon Aurigae. Zbieranie danych przez zawodowych astronomów jest utrudnione ze względu na dużą jasność gwiazdy oraz czas trwania zaćmienia - stosowane detektory są zbyt czułe a czas pracy obserwatoriów jest zbyt cenny aby przez blisko dwa lata zajmować się jednym tylko projektem. W zasadzie niemożliwe jest, bez udziału społeczności amatorów, stworzenie dużej bazy danych obserwacyjnych.

Zachęcam do przyłączenia się do projektu tym bardziej że, jak wspomniałem wcześniej, do obserwacji nie jest potrzebna nawet lornetka! Oczywiście, specjalny ukłon do wszystkich rejestrujących nocne niebo za pomocą aparatów i CCD.
Szczegóły znaleźć można na stronach AAVSO lub na stronie Jeff'a Hopkins'a - tu również można przyłączyć się do kampanii obserwacyjnej.
Dla nieśmiałych lub niepewnych słowo zachęty - pozostało jeszcze pół roku, jest czas aby poćwiczyć ocenianie zmiennych (lub wykonywanie fotometrii).
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
Wstecz

Encyklopedia

Encyklopedia Astronomii Amatorskiej

Baza VSX

Baza International Variable Star Index

Translate this page



Astro Portal

Portal Astro Społeczności

Baza AAVSO

Baza obserwacji gwiazd zmiennych AAVSO
2009-2010 Astroamator.info
Kraina mojego Aniołka